Μονάδες
Μονάδα Λοιμώξεων
Η Μονάδα Παιδιατρικών Λοιμώξεων της Β’ Παιδιατρικής Κλινικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ) στελεχώνεται από πέντε εξειδικευμένους Λοιμωξιολόγους, την Καθηγήτρια Μ. Τσολιά, τον Καθηγητή Θ. Ζαούτη, την Επίκουρη Καθηγήτρια Δ. Δημοπούλου, την Επιμελήτρια Β’ ΕΣΥ, Ε. Μπριασούλη και την ακαδημαϊκή υπότροφο Α. Σύγγελου. Επίσης, η Μονάδα πλαισιώνεται από επιστημονικούς συνεργάτες, ειδικευόμενους παιδιάτρους, φοιτητές και εξειδικευμένους νοσηλευτές, ενώ ταυτόχρονα, αποτελεί πιστοποιημένο κέντρο που εκπαιδεύει δύο παιδιάτρους που εξειδικεύονται στη Λοιμωξιολογία.
Η Μονάδα Παιδιατρικών Λοιμώξεων εξειδικεύεται στη διάγνωση, θεραπεία και παρακολούθηση παιδιών με λοιμώδη νοσήματα, παρέχοντας υψηλού επιπέδου ιατρική φροντίδα, και ταυτόχρονα δραστηριοποιείται ερευνητικά στον τομέα των παιδιατρικών λοιμώξεων. Η Μονάδα λειτουργεί σύμφωνα με τις διεθνείς προδιαγραφές, σε υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις και διαθέτει τέσσερις θαλάμους αρνητικής πίεσης. Η Μονάδα Λοιμώξεων αποτελεί κέντρο αναφοράς για ασθενείς με σοβαρές ή ειδικές λοιμώξεις και αντιμετωπίζει μεγάλο αριθμό πολύπλοκων περιστατικών από την κεντρική και νότια Ελλάδα. Κατά την διάρκεια της πανδημίας, η Μονάδα Λοιμώξεων αποτελούσε κέντρο αναφοράς παιδιατρικών περιστατικών με λοίμωξη από SARS-CoV-2. Μία φορά την εβδομάδα (κάθε Πέμπτη) λειτουργεί το εξωτερικό ιατρείο Λοιμώξεων και το ιατρείο παιδικής φυματίωσης.
Η Μονάδα παρέχει γνωματεύσεις για λοιμώδη νοσήματα σε όλες τις Κλινικές και τα Τμήματα του Νοσοκομείου. Στις δραστηριότητές αυτές περιλαμβάνεται καθημερινή επίσκεψη στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας, τη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών και το Ογκολογικό Τμήμα. Επιπλέον, η Μονάδα συμμετέχει ενεργά στην εκπαίδευση φοιτητών ιατρικής, ειδικευόμενων ιατρών και άλλων επαγγελματιών υγείας, καθώς και σε ερευνητικά προγράμματα που αφορούν τις παιδιατρικές λοιμώξεις.
Η Μονάδα αναπτύσσει επίσης σημαντική δραστηριότητα στην παρακολούθηση της χρήσης των αντιμικροβιακών σε όλα τα τμήματα του νοσοκομείου και συμμετέχει στην Ο.Ε.Κ.Ο.Χ.Α. με πολύ καλά αποτελέσματα τα τελευταία χρόνια. Επίσης, σε συνεργασία με την Επιτροπή Ελέγχου Νοσοκομειακών Λοιμώξεων, οι Λοιμωξιολόγοι της Μονάδας ηγούνται της επιτήρησης, του ελέγχου και της πρόληψης της μετάδοσης λοιμώξεων στο νοσοκομείο.
Στα πλαίσια της Μονάδας Παιδιατρικών Λοιμώξεων, λειτουργεί ιατρείο παιδικής φυματίωσης, που ιδρύθηκε το 1981 και αποτελεί κέντρο αναφοράς για περιστατικά παιδικής φυματίωσης στην Κεντρική και Νότια Ελλάδα. Αντιμετωπίζονται επίσης παιδιά που έχουν μολυνθεί με περιβαλλοντικά μυκοβακτηρίδια. Το ιατρείο συνεργάζεται στενά με την αντίστοιχο Ιατρείο Φυματίωσης για ενηλίκους ασθενείς του Νοσοκομείου Σωτηρία, καθώς και με το Κέντρο Αναφοράς Μυκοβακτηριδίων του ίδιου Νοσοκομείου. Το ιατρείο συνεργάζεται επίσης με τον ΕΟΔΥ και είναι μέλος του ευρωπαϊκού δικτύου παιδικής φυματίωσης (Paediatric Tuberculosis Network European Trials Group, PTBNET) που αναπτύσσει σημαντικής ερευνητικής δραστηριότητα στην παιδική φυματίωση στην Ευρώπη.
Τα μέλη ΔΕΠ που στελεχώνουν τη Μονάδα Λοιμώξεων αναπτύσσουν σημαντική ερευνητική δραστηριότητα με σημαντικό αριθμό δημοσιεύσεων σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά, ενώ συμμετέχουν σε ερευνητικά προγράμματα και συνεργασίες στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Η Καθηγήτρια κα Μ. Τσολιά διετέλεσε γραμματέας της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Παιδιατρικών Λοιμώξεων (European Society for Paediatric Infectious Diseases, ESPID) Λοιμωδών Νόσων για δύο θητείες.
Οι ερευνητικές δραστηριότητες της Μονάδας Λοιμώξεων υποστηρίζονται από το ερευνητικό εργαστήριο της Μονάδας Αλλεργιολογίας-Ανοσολογίας, καθώς και από το εργαστήριο Κλινικής Βιοχημείας της Β΄ Παιδιατρικής Κλινικής ΕΚΠΑ. Στη Μονάδα Λοιμώξεων ανήκει και η Μονάδα Κλινικής Έρευνας στις Παιδιατρικές Λοιμώξεις, στην οποία διεξάγονται χρηματοδοτούμενες πολυκεντρικές κλινικές μελέτες αντιβιοτικών και εμβολίων. Η Μονάδα Λοιμώξεων συμμετέχει επίσης σε εθνικές και ευρωπαϊκές ερευνητικές συνεργασίες, όπως με το Κέντρο Κλινικής Επιδημιολογίας και Έκβασης Νοσημάτων (CLEO), το Ευρωπαϊκό δίκτυο μελέτης της παιδικής φυματίωσης (PTBNET) (του οποίου είναι ιδρυτικό μέλος), το GARPEC – PENTA ID και το PED-MERMAIDS PENTA ID.
Η Μονάδα συμμετείχε στο ερευνητικό πρόγραμμα PERFORM (PΕrsonalised Risk assessment in Febrile illness to Optimise Real-life Management across the European Union) που είχε λάβει χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση, στα πλαίσια του προγράμματος Horizon 2020. Επρόκειτο για ένα φιλόδοξο πενταετές πρόγραμμα συνεργασίας το οποίο στόχευε στην ανάπτυξη ενός ολοκληρωμένου σχεδίου αντιμετώπισης των ασθενών με πυρετό με τη μελέτη και χρήση νέων γονιδιωματικών και πρωτεωμικών μεθόδων.
Στην παρούσα φάση, η Μονάδα Παιδιατρικών Λοιμώξεων συμμετέχει στην πενταετούς διάρκειας, πολυκεντρική μελέτη DIAMONDS
(DIagnosis And Management Of febrile illness using R NA Personalised Medicine Signature DiagnosiS) (www.diamonds2020.eu).
Η μελέτη DIAMONDS, που χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα έρευνας και καινοτομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης Horizon 2020, χρησιμοποιεί μια νέα προσέγγιση εξατομικευμένης ιατρικής για τη διάγνωση μολυσματικών και φλεγμονωδών ασθενειών, βασισμένη σε ατομικές υπογραφές RNA που ανιχνεύονται στο αίμα. Η μελέτη στοχεύει στον εντοπισμό μιας ελάχιστης μεταγραφικής υπογραφής για όλες τις κοινές μολυσματικές και φλεγμονώδεις ασθένειες, ως βάση για την Εξατομικευμένη Διάγνωση βασισμένη σε Μοριακές Υπογραφές [Personalized Molecular Signature Diagnosis ( PMSD)]. Σε συνεργασία με βιοτεχνολογικούς και βιομηχανικούς εταίρους, θα αναπτυχθούν νέες συσκευές για την ταχεία ανίχνευση του συνόλου των γονιδίων που απαιτούνται για την PMSD και θα αξιολογηθεί η επίδρασή τους στη βελτίωση της διάγνωσης και της θεραπείας των ασθενών. Το έργο αυτό αποσκοπεί στη δημιουργία μιας δημόσια διαθέσιμης «βιβλιοθήκης μοριακών υπογραφών» για όλες τις κοινές μολυσματικές και φλεγμονώδεις ασθένειες και στην ανάπτυξη μιας συγκριτικής μοριακής ταξινόμησης αυτών των ασθενειών, ώστε να διευκολυνθεί η ταχύτερη διάγνωση και θεραπεία.
Το Κέντρο Κλινικής Επιδημιολογίας και Έκβασης Νοσημάτων (CLEO) ιδρύθηκε το 2011 υπό την αιγίδα της Α’ & Β’ Πανεπιστημιακής Παιδιατρικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, με δωρεά του Ιδρύματος «Σταύρος Νιάρχος» και με επιστημονικά υπεύθυνο τον Καθηγητή Θ. Ζαούτη. Ο σκοπός του CLEO είναι η βελτίωση της ασφάλειας των ασθενών και της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας στα ελληνικά νοσοκομεία με έμφαση στην πρόληψη των νοσοκομειακών λοιμώξεων και στην ορθολογική χρήση των αντιβιοτικών.
Τέλος, η Μονάδα Λοιμώξεων σε συνεργασία με τη Μονάδα εντατικής νοσηλείας νεογνών (ΜΕΝΝ) συμμετέχει στο ευρωπαϊκό ερευνητικό πρόγραμμα NeoIPC, NeoDeco, η οποία είναι μια τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη μελέτη που χρηματοδοτείται από το Penta και στοχεύει να αξιολογήσει εάν η εφαρμογή βελτιστοποιημένης φροντίδας καγκουρό μπορεί να μειώσει τη σοβαρή νεογνική λοίμωξη, τη σήψη και τον αποικισμό από ανθεκτικούς μικροοργανισμούς σε νεογνά υψηλού κινδύνου που νοσηλεύονται στη ΜΕΝΝ.